fol. 4r (cont.)fol. 4r
Primus
passus
C
WHat þis mountayn bemeneþ  & þe merk dale
And þe feeld ful of folk  I schal ȝow fayre schewe
A louely lady of lere  in lynnen I-cloþed
Come doun from a castel  & callede me fayre
And seyde sone slepist þou  seest þou þis peple
How bisy þei been  aboute þe mase
Þe moost partie of þis peple  þat passen on þis erþe
Haue þei worschip in þis world  þei wilnen no better
Of oþer heuene þan here  holden þei no tale
I was a-feerd of hir face  þouȝ sche fayr were
And seyde mercy ma-dame  what is þis to mene
Þe tour vp þe toft quod sche  truþe is þer-inne
And wolde þat ȝe wrouten  as his word techiþ
For heT fadir of feiþ  formede ȝow alle
Boþe wiþ felle & wiþ face  & ȝaf ȝow fyve wittis
For to worschipe hym þer-wiþ  þe whyle ȝe been here
And þer-fore . he hyȝte þe erþe  to helpe ȝow ichone
Of wollen . of lynnen  of lyflode at nede
In mesurable maner  to make ȝow at ese
And comaundede of his curteisie  in comune . þre þingys
Arn noon nedeful but þoo T nempne hem I þinke
And reckene hem bi resoun  reherce ȝe hem after
Þat oon . is vesture  from chele þee to saue
And mete at meele  for myseise of þi-selue
And drynk whanne þou dryest  ac do not out of resoun
Þat þou worþe þe werse  whanne þou worche schuldest
For loth in his lijf-dayes  for likyng of drynk
Dide bi hise douȝtres  þat þe deuel likede
Delitede hym in drink  as þe deuel wolde
And leccherie hym lauȝte  & lay bi hem boþeT
Inebriemus eum vino . dormiamusque cum eo vt seruare possimus de patre nostro semen .
fol. 4vfol. 4v
Þoruȝ wiyn & þoruȝ wommen  þere was loth acombred
And þere he gate in glotenye  gyrles þat weren cherles
For-þi drede delitable drynk  & þou schalt do þe better
Mesure is medicyne  þouȝ þou myche ȝerne
It is not al good for þe goost  þat þe gutte askeþ
Ne lijflode to þi likham  þat leef is to þiT soule
Leeue þou notT þi likham  for a lyer hym techeþ
Þat is aT wrecchid world  wolde þee bitraye
For þe feend & þi flesch  folewen þee to-gydere
Þis & þat seeþ þi soule  & seiþT in þin herte
And for þou schuldest been I-war  I wisse þee þe bettreT
Ma-dame mercy quod I  me likeþ wel ȝoure wordes
Ac þe money of þis moold  þat men so fast holden
Telle me to whom ma-dame  þat tresore appendeþ
Go to þe gospel quod sche  þat god seyde hym-seluen
ToT þe peple þatT hym apposede  wiþ a peny in þe temple
Wheþer þei schulden þer-wiþ  worschipe þe kyng Cesar
And god askede of hem  of whom spake þe lettre
And þe ymage Ilike  þat þer-inneC stondiþ
Cesaris . þei seyden  we seen hym wel ichone
Reddite cesari . quod god  þat cesari bifalleþ
Et que sunt dei . deo  or ellis ȝe doon yueleT
For riȝtful resoun  schulde rule ȝow alle
And kynde witt be wardeyn  ȝoure welþe to kepe
And tutour of ȝoure tresore  & take it ȝow at nede
AndT housbondrie & þeiT  holden to-gydere
Þanne I fraynede hir faire  for hym þat hir made
Þat dongeoun in þe dale  þat dredeful is of syȝt
What may it be to mene  ma-dame . I ȝow biseche
Þat is þe castel of care  who-so comeþ þer-inneC
May banne . þat he born was  to body &T to soule
Þer-inne wonyeþ a wyȝt  þat . wrong . is I-hote
Fadir of falshed  and foundede it hym-selue
Adam and Eue  he eggede to ille
Counceylede Caym  to killen his broþer
Iudas he iapede  wiþ Iuwen syluer
And siþen on an eller  hangede hym{selue} after
He is letter of loue  & lyeþ hem alle
Þat tristen on his tresore  bitrayeþ he sunnest
fol. 5rfol. 5r
Þanne hadde I wonder in my witt  what womman it were
Þat swyche wyse wordis  of holi writ schewede
And askede hir inT þe hye name  er sche þennys ȝede
What sche were wittirli  þat wissede me so faire
Holi chirche I am quod sche  þou ouȝtest me to knowe
I vnderfonge þee first  & þeeT feiþ tauȝte
And þouT brouȝtest me borwes  my biddyng to fulfille
And to loue me leelli  þe while þi lijf dureþ
Þanne I courbede on my knees  & cryede hir of grace
And preyede hir pitousli  preye for my synnes
And also . kenne me kyndeli  on crist to beleeue
Þat I myȝte worche his wille  þat wrouȝte me to man
Teche me to no tresore  but telle me þis ilke
How I may saue my soule  þat seynt art yholden
Whanne alle tresores been I-tryedT  truþe is þe best
I do it on deus caritas  to deme þe soþe
It is as derworþe a drurye  as dere god hym-seluen
Who-so is trewe of his tunge  & telliþ noon oþer
AndT þe werkis þer-wiþ  & wilneþ no man ille
He is a god bi þe gospel  on ground & on loft
And Ilike to oure lord  bi seynt lukes wordis
Þe clerkis þat knowen þis  schulden kenne it aboute
For cristen & vncristen  cleymen it ichooun
Kyngys & knyȝtis  schulden kepen it bi resoun
Riden & rappen adoun  in rewmes aboute
And take transgressouris  & tyen hem fast
Til truþe hadde I-termyned  her trespasse to þe eende
And þat is þeC professioun apertli  þat appendiþ to knyȝtis
And not to fasten a fryday  in fyue score wynter
But holden wiþ hym & wiþ hir  þat wolden al truþe
And neuere leue hem for loue  ne for lacchyng of syluer
For dauid in his dayes  dubbede knyȝtis
And dide hem swere on her swerd  to serue truþe euere
And who-so passede þeT poynt  isTapostata in þe ordre
But crist kyngen kyng  knyȝtede ten
Cherubyn & Seraphyn  swyche seuene & an-er
And ȝaf hem myȝt in his mageste  þe myrier hem þouȝte
And ouer hise mene meyne  made hem archaungelis
Tauȝte hem bi þe trinite  truþe to knowe
fol. 5vfol. 5v
To be buxum at his biddyng  he bade hem nouȝt ellis
Lucifer wiþ legiounes  lernede it in heuene
But for he brake buxumnesse  his blis gan he tyne
And fel fro þat felawschipe  in a feendis liknesse
In-to a depe derk helle  to dwelle þere for euere
And moo þouȝsandis wiþ hym  þan man couþe noumbre
Loopen out wiþ lucifer  in loþeliche forme
For þei leeueden vp-on hym  þat lyede in þis manere
Ponam pedem meumT in aquilone & similis ero altissimo
And alle þat hopeden it myȝte be so  noon heuene myȝte hem holde
But fellen out in feendis liknesse  nyne dayes to-gydere
Til god of his goodnesse  gan stable & stynte
And garte þe heuene to stekye  & stonden in quiete
Whanne þeise wickide wenten out  wonderwyse þei fellen
Summe in þe erþeT . summe in þe eyre  & summe in helle depe
Ac lucifer lowest  liyþ of hem alle
For pride þat he puttedeT out  his peyne haþ noon eende
And alle þat worchen wiþ wrong  wenden þei schulle
After her deþ-dayT  & dwelle wiþ þat schrewe
Ac þoo þat worchen wel  as holi writ telleþ
And eenden as I erstT seyde  in truþe þat is best
Mowen be siker þat her soule  schal wende to heuene
Þere truþe is in trinite  & troneþ hem alle
For-þi . I seye as I seyde eer  bi siȝt of þeise textisT
Lereþ it þeiseT lewede men  for lettred men it knowen
Þat truþe is tresore  þe triest on erþe
Ȝit haue I no kynde knowyng quod I  ȝit mote ȝe kenne me better
Bi what craft in my coors  it comseþ & whereC
Þou doted daffe quod sche  dulle arn þi wittis
To litel lateyn þou lernedest  leode in þi ȝouþe
Heu michi quia sterilem  duxi vitam Iuuenilem
It is a kynde knowyng quod {sche}heT  þat kenneþ in þin herte
For to louye þi lord  leuere þan þi-seluen
No dedli synne to do  deye þouȝ þou schuldest
Þis I trowe be truþe  who can teche þee betteT
Loke þou suffre hym to seye  & siþen lere it after
For þus witnessiþ his word  worche þou þer-after
For truþe telleþ þat loue  is triacle inT heuene
May no synne be on hym sene  þat vseþ þat spice
fol. 6rfol. 6r
And alle hise werkis he wrouȝte  wiþ loue as hym liste
And lernede it Moyses forT leuest þing  & moost likeT inT heuene
And also þe plente of pees  moost precious of vertues
For heuene myȝte not holde it  it was so heuy of hym-selue
Til it hadde of þe erþe  eten his fille
And whanne it hadde of þe folde  flesch & blodeT
Was neuere leef vp-on lynde  liȝter þer-after
And portatyf & persaunt  as þe poynt of a nedel
Þat myȝte noon armure it lette  ne noon hye wallis
For-þi . is loue leder  of þe lordis folk of heuene
And a mene as þe meyr is  bitwixe þe kyng & þe comouns
Riȝt so is loue a leder  & þe lawe schapiþ
Vp-on man for hise mysdedis  þe mercyment he taxiþ
And for to knowe it kyndeli  it comseþ bi myȝt
And in þe herte . þer is þe hed  & þe hye welle
For in kynde knowyng in herte  þere a myȝt bigynneþ
And þat falliþ to þe fadir  þat formede vs alle
Lokede on vs wiþ loue  & leete his sone deye
Mekeli for oure mysdedis  to amende vs alle
And ȝit wolde he hem no woo  þat wrouȝten hym þat peyne
But mekelich biT mouþe  mercy he bisouȝte
To haue pite on þat peple  þat peynede hym to deþ
Here myȝtist þou se ensaumples  in hym-seluenT one
Þat he was myȝtful & meke  & mercy gan graunte
To hem þat hongen hym on hyȝ  & his herte þirled
For-þi I rede ȝow riche  haue reuþe of þe pore
Þouȝ ȝe been myȝtful to mote  beþ meke in ȝoure werkis
For þe same mesures þat ȝe meten  amys oþer ellis
Ȝe schul be weyen þerwiþ  whanne ȝe wenden hennys
Eadem mensura qua mensi fueritis  remecietur vobis
For þouȝ ȝe be trewe of ȝoure tunge  & trulich wynnen
And as chaast as a chiyld  þat in chirche wepiþ
But if ȝe loue lellich  & lene þe pore
Swich good as god ȝow sente  goodelich parteþ 
Ȝe ne han no more meryte  in masse ne in oures
Þan malkyn of hir maydenhood  þat no man desireþ
For Iames þe gentil  iuggede in hise bokis
Þat feiþ wiþ-outen þe feite  is riȝt no-þing worþi
And as deed as a dore-tre  but if þe dedis folewenT
     Fides sine operibus  mortua est .
fol. 6vfol. 6v
For-þi . chastite wiþ-outen charite  worþ cheyned in helle
It is as lewed as a laumpe  þat no liȝt is Inne
Many chapeleyns arn chaast  ac charite is a-weye
Arn no men auerouser þan þei  whanne þei been auaunced
Vnkynde to her kyn  & to alle cristen
Chewen her charite  & chiden after more
Swich chastite wiþ-outen charite  worþ cheyned in helle
Many curatouris kepen hem  clene of her bodies
Þei been acombred wiþ coueytise  þei cun not do it from hem
So harde haþ auarice  yhasped hem to-gyderis
And þat is inT truþe of þe trinite  but treccherie of helle
And lernyng to lewede men  þe latter for to deele
For-þi . þeise wordis  ben writen in þe gospel
Date & dabitur vobis  for I deele ȝow alle
And þat is þe lokke of loue  & lateþ out my grace
To counforte þe careful  acombrid wiþ synne
Loue is leche of liyf  & next oure lord seluenT
And also þe greiþ gate  þat goþ in-to heuene
For-þi I seye as I seyde erstT.  bi þe treweT textis
Whanne alle tresores been ytried  truþe is þe best
Now haue I told þee what truþe is  þat no tresore is better
I may no lenger lenge þee wiþ  now loke þee oure lord
w
pepleT
Þanne hadde I
Holi chirche
Knyȝthode
a 1
a 2